Sanatla Düşünmek, Hikâyeyle Harekete Geçmek: Artivist Challenge – Climathon

Artivist Challenge – Climathon: Sanat, Tasarım ve İklim Eylemi

Enable the Enablers | Climate Action (EECA) süreci kapsamında gerçekleştirilen Artivist Challenge – Climathon, 8 Ekim 2025’te Originn Creative Hub’da, İyi Tasarım İzmir programı kapsamında düzenlenerek İzmir’in yaratıcı ekosisteminde geniş bir paydaş kitlesiyle buluştu. Etkinliğin, İyi Tasarım İzmir’in bu yılki teması olan Dirlik ile kesişmesi; iklim krizi, kolektif iyilik hâli ve birlikte düşünme pratikleri arasında güçlü bir bağ kurulmasına imkân tanıdı.

İyi Tasarım İzmir’in disiplinler arası yapısı ve yüksek görünürlüğü sayesinde, Artivist Challenge yalnızca bir Climathon olarak değil; tasarımcılar, öğrenciler, yaratıcı profesyoneller, sivil toplum aktörleri ve yerel paydaşlardan oluşan geniş bir topluluğa ulaşan bir buluşma olarak konumlandı. Bu bağlam, EECA yaklaşımının yaratıcı ekosistem içinde tanınmasını ve iklim eylemine yönelik yöntemlerinin daha geniş çevrelere aktarılmasını destekledi.

Climathon’un odağı, İzmir Körfezi’nde uzun süredir gündemde olan koku sorunu üzerinden deniz kirliliği oldu. Yerel bir meseleyle yola çıkılması, katılımcıların konuyla doğrudan ilişki kurmasını sağlarken; geliştirilen çözüm önerilerinin kentsel ve toplumsal bağlamla temas etmesine alan açtı.

Climathon Öncesi: Eğitim ve Yöntem Aktarımı

Artivist Challenge, tek seferlik bir atölye olarak değil; Enable the Enablers programı kapsamında yürütülen eğitim, mentorluk ve hazırlık sürecinin ardından Enablers Climathon’u olarak kurgulandı. Bu süreçte gerçekleştirilen Climathon eğitimlerinde; iklim krizinin güncel boyutları, Climathon metodolojisi, topluluklarla çalışma, katılımcı süreç tasarımı ve yaratıcı problem çözme araçları ele alındı.

Bu eğitimler, enabler’ların kendi topluluklarında uygulayabilecekleri esnek ve çoğaltılabilir bir yöntem seti sunmayı hedeflerken; Artivist Challenge da bu yaklaşımın yaratıcı ekosisteme uyarlanmış bir uygulaması olarak hayata geçti.

Artivist Challenge – Climathon: Sanat, Tasarım ve İklim Eylemi

Artivist Challenge – Climathon: Sanat, Tasarım ve İklim Eylemi

Artivist Challenge – Climathon: Sanat, Tasarım ve İklim Eylemi

Hikaye Anlatımı, Sanat ve İklim İletişimi

Climathon günü, katılımcıların sürece hazırlanmasını sağlayan sunumlarla başladı. Sıla Topçam hikâye anlatıcılığı üzerine bir çerçeve sunarken, Nathalie Aubourg iklim krizi ile yaratıcı üretim arasındaki ilişkiyi ele aldı. Bu oturumlar, iklim krizini yalnızca teknik veriler üzerinden değil; anlatılar, imgeler ve duygular yoluyla ele almanın öneminigörünür kıldı.

Sunumların ardından katılımcılar takımlar halinde çalışmaya başladı. Beyin fırtınası ve fikir geliştirme sürecine, illüstratör ve yaratıcı yönetmen Ayşegül Evcim ile Yaşar Üniversitesi Araş. Gör. İncinaz İnci mentorluk desteği sundu. Çizimler, notlar ve çalışma kâğıtları üzerinden ilerleyen süreç, fikirlerin hem yaratıcı hem de uygulanabilir bir zeminde gelişmesini sağladı.

Ortaya Çıkan Fikirler

Climathon sürecinde geliştirilen projeler, iklim iletişiminin farklı ölçeklerde ele alınabileceğini gösterdi. Bu öneriler arasında:

• Kamusal alanda uygulanabilecek bir duvar resmi,

• Geri dönüşümü teşvik eden ödül sistemine dayalı Mavi Otomat,

• İnfografik ve illüstratif bir dilde kurgulanan sosyal medya kampanyaları ve pop-up kitap çalışmaları,

• Gündelik objeleri birer iletişim aracına dönüştüren tasarımlar,

• Balıkçı teknelerini hem temizlik hem de iletişim kanalı olarak ele alan sistem önerileri

  yer aldı.

Yaratıcı Ekosistem İçinde Görünürlük ve Etki

Artivist Challenge – Climathon’un İyi Tasarım İzmir kapsamında yer alması, etkinliğin yalnızca katılımcılarla sınırlı kalmamasını; yaratıcı ekosistemin farklı aktörleri tarafından görünür ve erişilebilir olmasını sağladı. Bu sayede EECA yaklaşımı, iklim eylemini tasarım, sanat ve yaratıcılık ekseninde ele alan daha geniş bir toplulukla buluştu.

Bu buluşma, yaratıcı toplulukların iklim krizine dair söz üretme ve harekete geçme potansiyelini güçlendiren; eğitim, deneyim ve kolektif üretimi bir araya getiren bütüncül bir süreç olarak kayda geçti.

EECA 2025 Enablers

Öykü Tığlı

Originn’in Notu

Originn olarak, bu deneyim bize iklim krizine dair çözümlerin yalnızca teknik bilgiyle değil; yerel meselelerle temas eden, yaratıcı üretimi ve toplulukların harekete geçme gücünü odağına alan süreçlerle gelişebileceğini yeniden hatırlatıyor.

Enable the Enablers | Climate Action süreci kapsamında hayata geçirilen Artivist Challenge – Climathon, bu yaklaşımın İzmir’deki karşılıklarından biriydi. 2025 yılında İyi Tasarım İzmir’in “Dirlik” temasıyla kesişen bu buluşmada; İzmir Körfezi’ndeki deniz kirliliği meselesini sanat, tasarım ve hikâye anlatıcılığı aracılığıyla birlikte düşünmeye açtık.

Bugün, İyi Tasarım İzmir_11’in “İyi Tasarım?” temasıyla yeni dönem başvuru sürecini tamamladığı bir zamanda, bu deneyimi yeniden paylaşmak bizim için ayrıca anlamlı. Çünkü Artivist Challenge bize bir kez daha gösterdi: İyi tasarım, yalnızca bir sonuç değil; yaşadığımız yere, birbirimize ve geleceğe karşı sorumluluk alan kolektif bir düşünme ve eyleme biçimi olabilir.